Trong ngành in ấn hiện đại, đặc biệt là in UV, nước rửa UV là vật tư quen thuộc và gần như không thể thiếu trong quá trình bảo trì, vệ sinh đầu phun máy in. Tuy nhiên, bên cạnh hiệu quả làm sạch nhanh và mạnh, nhiều người vẫn đặt ra một câu hỏi đáng lưu tâm: nước rửa UV có gây hại cho sức khỏe không? Và nếu có, làm sao để sử dụng an toàn?

Bài viết dưới đây sẽ giúp bạn hiểu rõ bản chất của loại dung dịch này, từ đó biết cách bảo vệ mình và đồng nghiệp một cách hiệu quả nhất.

1. Nước rửa UV là gì?

Nước rửa UV là loại dung môi chuyên dụng được dùng để làm sạch mực UV bám dính trong hệ thống máy in, đặc biệt là đầu phun – bộ phận dễ bị tắc nghẽn nếu không vệ sinh định kỳ. Thành phần của nước rửa UV thường bao gồm các hợp chất hữu cơ như isopropanol, ethylene glycol ether, cùng một số dung môi mạnh khác để hoà tan mực nhanh chóng.

Tính chất đặc trưng của nước rửa UV là khả năng bay hơi nhanh, hòa tan cặn mực tốt, nhưng đồng thời cũng tiềm ẩn một số rủi ro nếu sử dụng không đúng cách.

2. Nước rửa UV có gây hại cho sức khỏe không?

Câu trả lời là CÓ, nếu bạn tiếp xúc lâu dài và không có biện pháp bảo hộ phù hợp. Dưới đây là những tác động thường gặp:

1. Hít phải hơi dung môi thường xuyên có thể gây chóng mặt, buồn nôn, đau đầu. Một số người nhạy cảm có thể bị kích ứng đường hô hấp.
2. Tiếp xúc trực tiếp với da có thể gây khô, rát hoặc dị ứng nhẹ. Với da nhạy cảm, tình trạng có thể nghiêm trọng hơn.
3. Dính vào mắt có thể gây cay, đỏ hoặc tổn thương giác mạc nhẹ nếu không rửa sạch kịp thời.

Mặc dù mức độ độc hại của nước rửa UV không quá nghiêm trọng nếu sử dụng đúng cách, nhưng việc phòng tránh luôn tốt hơn chữa trị, nhất là trong môi trường làm việc liên tục với hóa chất như các xưởng in.

3. Cách sử dụng nước rửa UV an toàn

Để đảm bảo an toàn khi làm việc với nước rửa UV, bạn nên lưu ý những điều sau:

✅ Đeo đồ bảo hộ đúng cách

Khi thao tác vệ sinh máy, bạn nên:

1. Đeo găng tay cao su loại chống hóa chất
2. Mang khẩu trang lọc hơi hữu cơ
3. Đeo kính bảo hộ nếu làm việc ở khoảng cách gần

Việc đeo đồ bảo hộ không chỉ giúp hạn chế tiếp xúc với hóa chất, mà còn tạo thói quen làm việc chuyên nghiệp, đặc biệt trong các xưởng quy mô lớn sử dụng máy in quảng cáo Allwin – dòng máy in công suất cao, sử dụng nhiều mực UV liên tục.

✅ Làm việc ở nơi thông thoáng

Hạn chế làm việc với nước rửa UV trong không gian kín. Nên chọn khu vực có quạt hút, cửa sổ hoặc hệ thống thông gió để giúp giảm nồng độ hơi dung môi trong không khí.

✅ Tuyệt đối không ăn uống trong khu vực thao tác

Điều này tưởng chừng đơn giản nhưng rất nhiều người vẫn mắc phải. Hơi dung môi có thể bám vào ly tách, dụng cụ ăn uống hoặc thậm chí vào thức ăn – tiềm ẩn rủi ro ngộ độc về lâu dài.

4. Có nên thay thế nước rửa UV bằng dung môi khác?

Không nên. Một số người có xu hướng dùng cồn 90 độ, xăng thơm hoặc các loại dung môi tẩy rửa khác để tiết kiệm chi phí. Tuy nhiên, những dung dịch này không được thiết kế để hòa tan mực UV đúng chuẩn. Việc sử dụng sai có thể dẫn đến:

1. Tắc nghẽn đầu in nghiêm trọng
2. Ăn mòn linh kiện
3. Tăng nguy cơ cháy nổ nếu dung môi dễ bắt lửa

Đặc biệt với các loại máy in chuyên biệt như máy in ngành dệt may – nơi yêu cầu sự chính xác tuyệt đối và ổn định cao, việc dùng sai dung dịch có thể gây ảnh hưởng đến toàn bộ quy trình sản xuất.

5. Một số lưu ý bảo quản nước rửa UV

1. Luôn đậy nắp kín sau khi sử dụng để hạn chế bay hơi.
2. Bảo quản nơi mát mẻ, tránh ánh nắng trực tiếp.
3. Không để gần nguồn nhiệt, vì hầu hết các dung môi trong nước rửa UV đều dễ bắt cháy.

Nếu bạn đang làm việc trong môi trường có kết hợp in ấn và tạo mẫu, như in mô hình nhựa, in chi tiết nhỏ bằng UV resin,... hãy tìm hiểu kỹ cách sử dụng vật tư để tránh rủi ro. Bạn có thể tham khảo thêm hướng dẫn từ bài viết về cách chọn nhựa in 3D phù hợp và tiết kiệm chi phí để cân đối giữa hiệu suất và an toàn lao động.

Nước rửa UV có thể gây hại cho sức khỏe nếu sử dụng không đúng cách, nhưng với biện pháp phòng hộ và thao tác an toàn, bạn hoàn toàn có thể yên tâm khi sử dụng loại dung dịch này trong công việc hàng ngày.

Hãy đầu tư vào đồ bảo hộ cơ bản, làm việc nơi thông thoáng và chỉ dùng nước rửa UV chính hãng – đó là cách đơn giản mà hiệu quả để vừa bảo vệ sức khỏe, vừa duy trì hiệu suất vận hành máy in tốt nhất.